ఇరాన్‌తో వ్యాపారం చేసే దేశాలపై 25 శాతం అదనపు సుంకం విధిస్తామని అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ చేసిన ప్రకటనపై ప్రపంచవ్యాప్తంగా చర్చ జరుగుతోంది. అయితే ఈ నిర్ణయం వల్ల భారత్‌పై పెద్దగా ప్రభావం ఉండే అవకాశాలు లేవని ఫెడరేషన్ ఆఫ్ ఇండియన్ ఎక్స్‌పోర్ట్ ఆర్గనైజేషన్స్ (FIEO) స్పష్టం చేసింది.

భారత్ – ఇరాన్ మధ్య జరిగే వాణిజ్య స్వరూపం పూర్తిగా భిన్నంగా ఉందని, అందుకే అమెరికా ప్రకటించిన ఆంక్షలు మన దేశానికి పెద్ద నష్టం చేయవని ఎఫ్ఐఈఓ అధికారులు వివరించారు.

భారత్–ఇరాన్ వాణిజ్యం ఏ విధంగా జరుగుతోంది?

ఎఫ్ఐఈఓ డైరెక్టర్ జనరల్ అజయ్ సహాయ్ తెలిపిన వివరాల ప్రకారం… భారత్, ఇరాన్ మధ్య ప్రధానంగా

• ఆహార పదార్థాలు,

• మందులు, ఔషధ ఉత్పత్తులు,

• ఇతర మానవతా అవసరాలకు సంబంధించిన వస్తువులే ఎగుమతి–దిగుమతి అవుతున్నాయి.

ఇలాంటి ఉత్పత్తులు సాధారణంగా అమెరికా ఆంక్షల పరిధిలోకి రావని ఆయన స్పష్టం చేశారు. అందువల్ల ట్రంప్ చేసిన ప్రకటన భారత వాణిజ్యంపై తక్షణ ప్రభావం చూపే అవకాశం తక్కువగా ఉందని చెప్పారు.

వాణిజ్య గణాంకాలు ఏం చెబుతున్నాయి?

2024–25 ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారత్–ఇరాన్ మధ్య మొత్తం వాణిజ్యం సుమారు 1.68 బిలియన్ డాలర్లకు చేరింది.
ఇందులో భారత ఎగుమతుల విలువే 1.24 బిలియన్ డాలర్లు కావడం గమనార్హం.

అంటే భారత్ ఇరాన్‌కు ఎక్కువగా సరుకులు పంపుతోంది. ఈ సరుకుల్లో ఎక్కువ భాగం మానవతా అవసరాలకు సంబంధించినవే కావడంతో, అంతర్జాతీయ ఆంక్షలు వాటిపై ప్రభావం చూపే అవకాశం తక్కువగా ఉందని నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

చాబహార్ పోర్ట్ ప్రాజెక్ట్ ప్రాధాన్యం

భారత్–ఇరాన్ సంబంధాల్లో చాబహార్ ఓడరేవు అభివృద్ధి ప్రాజెక్ట్ కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. ఈ పోర్ట్ ద్వారా భారత్ మధ్య ఆసియా దేశాలతో వాణిజ్యాన్ని విస్తరించుకునే అవకాశం ఉంది. ఈ ప్రాజెక్ట్‌ను వ్యూహాత్మకంగా కూడా చాలా ముఖ్యమైనదిగా భారత్ భావిస్తోంది.

అమెరికా కూడా గతంలో చాబహార్ పోర్ట్ విషయంలో ప్రత్యేక మినహాయింపులు ఇచ్చిన సందర్భాలు ఉన్నాయని వ్యాపార వర్గాలు గుర్తు చేస్తున్నాయి.

ఇప్పటికే అమెరికా సుంకాలతో ఇబ్బందులు

ఇదిలా ఉండగా, భారత ఎగుమతిదారులు ఇప్పటికే అమెరికా విధించిన 50 శాతం వరకు సుంకాల ప్రభావంతో ఒత్తిడిని ఎదుర్కొంటున్నారు. ఈ పరిస్థితుల్లో మరో కొత్త టారిఫ్ నిర్ణయం వస్తే సమస్యలు మరింత పెరుగుతాయన్న ఆందోళన కూడా వ్యక్తమవుతోంది.

అయితే ప్రస్తుతం ఇరాన్‌తో ఉన్న వాణిజ్య స్వరూపాన్ని చూస్తే, తాజా ట్రంప్ ప్రకటన భారత్‌కు పెద్ద షాక్ ఇచ్చేలా లేదని ఎఫ్ఐఈఓ స్పష్టంగా చెబుతోంది.

మొత్తంగా చూస్తే…

ఇరాన్‌తో వ్యాపారం చేసే దేశాలపై అమెరికా కఠిన వైఖరి అవలంబిస్తున్నా,
 భారత్ ఎగుమతులు ఎక్కువగా ఆహారం, మందులకే పరిమితమై ఉండటం,
 అవి ఆంక్షల పరిధిలోకి రాకపోవడం,
 చాబహార్ వంటి వ్యూహాత్మక ప్రాజెక్టులకు ఉన్న ప్రాధాన్యం

వంటి అంశాల కారణంగా భారత్‌కు తక్షణ ప్రమాదం లేదని వ్యాపార వర్గాలు భావిస్తున్నాయి.